Funding Round là gì? Bất kỳ dự án nào khi được ra mắt trên thị trường đều cần phải có vốn đầu tư và những dự án crypto cũng không ngoại lệ. Chính vì vậy Funding Round đã ra đời để hỗ trợ nguồn vốn cho những dự án crypto thông qua các vòng gọi vốn. Vậy những vòng Funding Round có gì khác nhau? Những dự án Web3 cần chú ý điều gì khi tham gia gọi vốn? Để có thể hiểu rõ hơn về Funding Round hãy cùng nghiên cứu và tìm hiểu thông qua nội dung bài viết dưới đây nhé!
Funding Round là gì?
Thuật ngữ này chỉ các vòng gọi vốn từ doanh nghiệp để xây dựng, mở rộng và phát triển sản phẩm/dự án của họ. Ở thị trường tiền mã hoá, Funding Round giữ vai trò quan trọng cho mỗi dự án nếu từng giai đoạn phát triển hầu hết đều phải có ít nhất là một vòng đầu tư.
Funding Round thường sẽ được phân thành nhiều vòng cùng những tên gọi như Series A, Pre-Seed, Seed,… qua mỗi vòng gọi vốn sẽ có thêm nhiều nhà đầu tư mới như incubator, nhà đầu tư thiên thần, quỹ đầu tư mạo hiểm(VC),…
Những vòng gọi vốn cho một dự án của Crypto
Ở thị trường tiền mã hoá, những vòng funding cho dự án của Web3 cũng giống với các thị trường truyền thống vì có đầy đủ các vòng Pre-seed, Seed, Series A, B… Song song đó, tương ứng cho mỗi vòng gọi vốn thì giai đoạn thực hiện dự án sẽ được thể hiện rõ ràng hơn. Chẳng hạn, khi một dự án tham gia vòng gọi vốn Series B, có nghĩa là dự án đang bước vào giai đoạn để mở rộng thị trường.
Bên dưới là những vòng gọi vốn cho một dự án:
Pre-seed round
Vòng gọi vốn đầu tiên của con đường khởi nghiệp là Pre-seed funding. Ngày trước, vòng pre-seed đơn giản là một thuật ngữ dùng để chỉ các dự án dùng nguồn vốn của nội bộ để duy trì công ty. Nhưng hiện nay, pre-seed funding chính là vòng có sự tham của rất nhiều những quỹ và nhà đầu tư, có thể kể đến như startup accelerator và incubator: Y Combinator, GBV Capital, Expert Dojo…
Nếu một dự án muốn gọi vốn vòng Pre-seed thì thường bước đầu họ phải minh chứng được sự khả thi của dự án bằng việc hoàn thiện Minimum Viable Product (MVP). Tiếp đó, nhà phát triển phải thuyết trình về dự án của sản phẩm ở những chương incubation chẳng hạn Binance Incubation Program…
Bên cạnh đó, mức gọi vốn ở vòng Pre-Seed có thể lên đến hơn 2 triệu đô, nhưng vì số lượng công ty khởi nghiệp muốn có được tiền từ vòng gọi vốn pre-seed lại không quan tâm đến MVP đã làm cho nhiều dự án đã phải chịu thất bại ở vòng mở đầu này. Có thể thấy vào năm 2023, số lượng dự án web3 vượt qua được vòng pre-seed là 100 và nổi trội nhất phải kể đến Cicada Partners với mức vốn huy động thành công là 9.7 triệu đô.
Khi dự án khởi nghiệp thành công ở vòng pre-seed, vòng huy động vốn kế tiếp sẽ thường là Seed hoặc Series A.
*MVP được biết đến là sản phẩm demo và chỉ có các tính năng quan trọng.
Seed round
Seed round và vòng để gọi vốn đầu tiên cho startup, tuy nghe giống với Pre-seed, nhưng thực tế 2 vòng này hướng tới mục đích sử dụng vốn kêu gọi khác nhau, see round gọi vốn để hoàn thiện sản phẩm và khởi động việc đưa ra thị trường. Còn Pre-seed chỉ đơn giản tập trung vào bản demo để những quỹ đầu tư có thể đánh giá dựa vào đó.
Vì vậy, theo SVSG, đã có nhiều nhà khởi nghiệp có sự nhầm lẫn giữa mục đích của 2 vòng gọi vốn này, từ đó mà họ đã tiêu hao thời gian cùng nguồn vốn cho sự phát triển của sản phẩm. Khi một startup thành công gọi vốn ở vòng pre-seed thì ở vòng seed số vốn gọi được có thể sẽ gấp đôi.
Vào năm 2023, những dự án Web3 tham gia gọi vốn ở vòng này khá cao lên đến 354 dự án, gấp hơn 3 lần so với những dự án ở vòng pre-seed. Nhưng như đã đề cập ở trên, số tiền gọi vốn tại vòng pre-seed có sự hạn chế nên ở vòng seed có một dự án đã kêu gọi thành công 40 triệu đô chính là EVE Online – một dự án gaming có sự đầu tư của a16z, Hashed…
Series A
Ngay khi doanh nghiệp đã đã đầy đủ tệp khách hành cùng dữ liệu sau vòng seed thì những doanh nghiệp trên sẽ hướng đến vòng gọi vốn kế tiếp là Series A cùng mục đích để mở rộng quy mô doanh nghiệp, bổ sung nguồn vốn cho những chiến dịch sau này. Thông thường, Series A sẽ chỉ xuất hiện những quỹ đầu tư nhiều hơn là các nhà đầu tư thiên thần hay incubator như ở 2 vòng trước đó.
Những doanh nghiệp huy động vốn tại Series A thường sẽ không khó khăn như ở vòng Pre-seed hay Seed, nhà phát triển phải chứng minh được sự phù hợp của dự án với thị trường. Theo Crunchbase, những dự án huy động vốn tại vòng seed thì cơ hội thành công tại Series A là 30% cùng lợi nhuận ở vòng này sẽ đảm bảo cho nhà đầu tư.
Ngoài ra, một số trường hợp dự án startup bỏ qua vòng Seed để đến vòng Series A, bởi vì họ đã có sản phẩm, tệp khách hàng và dữ liệu đầy đủ để tham gia Series A thay vì Seed. Thông thường, vòng gọi vốn Series A thường huy động nhiều hơn Seed đi cùng với định giá (valuation) cao hơn.
Vào năm 2023, số lượng các dự án tham gia vòng Funding Round Series A khá thấp với 94 dự án, tuy nhiên số tiền gọi được khá cao chẳng hạn như Auradine đã gọi vốn thành công 81 triệu đô.
Cuối cùng, khi một dự án gọi vốn thành công và nung nấu tham vọng mở rộng hơn nữa thì họ sẽ mở vòng gọi vốn Series B, C, D…
Strategic Round
Với các vòng gọi vốn như Series A, Seed… các quỹ đầu tư gia nhập vào thị trường với mục tiêu là kiếm được lợi nhuận, tuy nhiên bản chất của strategic round là một vòng đầu tư để hỗ trợ vốn cùng “tầm nhìn” cho dự án. Strategic round hướng tới hỗ trợ cho những quỹ đầu tư, chẳng hạn như việc họ được quyền trải nghiệm công nghệ từ startup…
Do đó, strategic round thường hướng tới sự hợp tác lâu dài giữa quỹ và dự án. Ví dụ minh hoạ thực tế về strategic round là Burnt (Xion), đây chính là dự án gọi vốn theo Strategic từ Circle – hậu thuẫn của USDC. Sau đó, Burnt (Xion) đã đổi hướng thanh một blockchain Layer 1 tương tự USDC với chức năng là token được trả phí giao dịch.
Bên cạnh đó, người trong cộng đồng không khó để nhận ra strategic round không thích hợp cho các startup vì số vốn mà nhà đầu tư rót cho dự án không nhiều cùng tầm nhìn trong dài hạn vẫn chưa đủ để dự án có thể phát triển. Do đó, đa số tình huống thường thấy là những nhà đầu tư theo hướng chiến lược sẽ “mua lại” dự án startup đồng thời là chủ sở hữu nền công nghệ từ dự án. Chẳng hạn như tình huống mà Ninety đã làm nhà đầu tư chiến lược cho Ramper.
Một vài hình thức huy động vốn khác
Bên cạnh các hình thức gọi vốn theo truyền thống được đề cập ở trên. Những dự án của Web3 vẫn có nhiều phương thức để gọi vốn khác như:
- Public sale: Huy động vốn bằng việc bán ra token của dự án đến cộng đồng và dùng tiền huy động được để duy trì dự án. Phương thức trên thường sẽ được niêm yết bán ở hình thức IEO, ICO, Launchpad…
- SAFT (Simple Agreement for Future Tokens): Huy động vốn nếu những án đáp ứng việc trả token cho những quỹ đầu tư bằng hợp đồng. Cách thức trên thường được áp dụng nhằm hỗ trợ cho quỹ đầu tư không gặp phải vấn đề pháp lý về blockchain hay token.
Tại sao funding round lại quan trọng với một dự án crypto?
Funding round không chỉ đơn thuần là việc huy động tiền. Đây là một bước then chốt quyết định khả năng tồn tại và phát triển dài hạn của một dự án Web3 hoặc crypto.
Tạo nguồn lực để phát triển sản phẩm
Một dự án muốn đi xa cần có ngân sách rõ ràng cho các hoạt động như phát triển sản phẩm (dev), marketing, mở rộng cộng đồng, audit smart contract, hay xây dựng hạ tầng vận hành. Các vòng gọi vốn như seed, private hay strategic chính là nguồn tài chính giúp dự án tăng tốc.
Gia tăng độ uy tín & độ nhận diện thương hiệu
Sự góp mặt của các quỹ đầu tư lớn như a16z, Binance Labs, Paradigm hay Animoca Brands không chỉ mang tiền đến mà còn đem lại sự bảo chứng về mặt thương hiệu. Việc một dự án gọi vốn thành công từ các VC danh tiếng thường tạo hiệu ứng FOMO trong cộng đồng và thu hút các đối tác chiến lược.
Tạo thanh khoản cho token
Sau khi gọi vốn, nhiều dự án sẽ tiến hành niêm yết token trên các sàn giao dịch (CEX/DEX). Điều này giúp token có thanh khoản và giao dịch được, mang lại cơ hội chốt lời cho nhà đầu tư cũng như tạo nền tảng cho việc mở rộng cộng đồng người dùng thực tế.
Tuy nhiên, cũng tồn tại không ít rủi ro đáng kể. Không ít dự án chỉ tận dụng gọi vốn để thoát hàng, sau đó bỏ rơi cộng đồng. Một số khác xả token mạnh khi hết thời gian lockup, khiến giá lao dốc. Nhà đầu tư cần tỉnh táo trước các dự án hype nhưng thiếu sản phẩm thật và lộ trình rõ ràng.
Ví dụ thực tế về Funding Round
Để hiểu rõ hơn về cách các vòng gọi vốn hoạt động trong thực tế, hãy cùng xem qua một vài ví dụ nổi bật về funding round từ các dự án crypto đình đám nhé,
Solana – Tăng tốc từ vòng Seed đến Series A ấn tượng
Solana bắt đầu hành trình gọi vốn với vòng Seed trị giá 20 triệu USD vào năm 2018. Số tiền này giúp đội ngũ phát triển hoàn thiện cơ sở hạ tầng kỹ thuật ban đầu và xây dựng cộng đồng người dùng sớm.
Sau khoảng ba năm phát triển mạnh mẽ, đến năm 2021, Solana đã huy động được 314 triệu USD trong vòng Series A, quả là một con số vô cùng ấn tượng với bất kỳ startup nào trong lĩnh vực crypto. Vòng gọi vốn này đánh dấu bước ngoặt lớn, giúp Solana mở rộng hệ sinh thái, thu hút hàng trăm dự án DeFi, NFT và các nhà phát triển đổ về nền tảng.
Avalanche – Tận dụng mô hình gọi vốn kết hợp Private & Public Sale
Trong vòng bán riêng (Private Sale) vào năm 2020, Avalanche gọi được 42 triệu USD, chủ yếu từ các quỹ đầu tư lớn và đối tác chiến lược. Ngay sau đó, họ triển khai vòng Public Sale (ICO) và thu về thêm 48 triệu USD, thu hút lượng lớn nhà đầu tư cá nhân tham gia.
Nhờ cấu trúc huy động vốn thông minh, Avalanche nhanh chóng hoàn thiện mạng lưới chính thức (mainnet) và trở thành đối trọng đáng gờm của Ethereum trong cuộc đua về tốc độ và chi phí giao dịch.
Vấn đề mà dự án Web3 gặp phải khi gọi vốn
Theo báo cáo từ Vision Track, tỷ lệ những seed mở ra nhiều hơn so với thời điểm đầu năm 2017x tuy nhiên tỷ lệ gọi vốn ở các vòng sau chẳng hạn nhue Series A, B… lại ít dần đi. Nguyên nhân cho việc này có thể đến từ thời kỳ thị trường rơi vào giai đoạn thoái trào, quỹ đầu tư do dự chưa muốn gia nhập quá nhiều vào các vòng đầu tư.
Kế tiếp, đa số đều đến từ sự thiếu kinh nghiệm đối với những vòng gọi vốn, nếu một dự án dễ dàng để chấp thuận mọi đề nghị hỗ trợ tài chính hay sai lầm đối với việc định hình mục đích của Funding Round chẳng hạn như không hiểu rõ về pre-seed và seed hay seed với Series A.
Kết quả là trạng thái của những vòng gọi vốn kế tiếp không được diễn ra một cách suôn sẻ cùng mục đích để duy trì vận hành dự án vào trong tương lai sẽ khó khăn hơn.
Làm sao để tham gia Funding Round?
Nếu bạn đang tìm cách tham gia sớm vào các dự án tiềm năng và tối ưu hóa lợi nhuận đầu tư, thì việc hiểu cách tham gia Funding Round là bước đi không thể bỏ qua, cụ thể là:
Theo dõi các kênh truyền thông chính thức của dự án
Nếu bạn muốn không bỏ lỡ bất kỳ cơ hội tham gia funding round nào, việc theo dõi thông tin từ các kênh chính thức như Twitter, Telegram, hoặc website của dự án là điều bắt buộc. Đây thường là nơi đầu tiên mà các dự án thông báo kế hoạch gọi vốn, mở whitelist hoặc hợp tác với các quỹ đầu tư. Hãy bật thông báo để không bỏ lỡ thời điểm đăng ký quan trọng.
Tìm cách kết nối với các quỹ đầu tư mạo hiểm (VC)
Một số vòng funding round, đặc biệt là vòng Seed hay Private, thường dành riêng cho các venture capital hoặc angel investor. Nếu bạn có cơ hội kết nối với các VC hoặc là một phần của cộng đồng đầu tư, bạn có thể được giới thiệu sớm đến các cơ hội này. Việc xây dựng mối quan hệ và hiện diện trong hệ sinh thái đầu tư là chìa khóa mở ra cánh cửa này.
Tham gia whitelist các sự kiện ICO/IDO
Đối với nhà đầu tư nhỏ lẻ, whitelist của các đợt ICO, IDO hoặc launchpad là cách tiếp cận phổ biến nhất. Đây là danh sách cho phép bạn mua token trước khi niêm yết công khai trên sàn.
Để tham gia whitelist, bạn thường cần thực hiện một số nhiệm vụ như follow mạng xã hội, tham gia group Telegram, điền form KYC,… Hãy theo dõi sát thông báo từ dự án để chuẩn bị trước và đảm bảo đúng deadline.
Một vài thuật ngữ sử dụng ở Funding Round
Dưới đây là các thuật ngữ phổ biến trong Funding Round bạn nên làm quen để hiểu rõ hơn về quy trình và quyền lợi của nhà đầu tư:
Valuation
Valuation được hiểu là mức định giá của toàn bộ tài sản từ doanh nghiệp. Khi Valuation càng cao thì tỷ lệ xảy ra rủi ro sẽ càng thấp. Nhưng khi valuation được định hình ở những vòng gọi vốn đầu tiên như Series A hay Seed thì valuation càng cao đồng nghĩa với tỷ lệ mà quỹ đầu tư chấp nhận rủi ro cũng sẽ tăng lên.
Lead Investor
Lead Investor được hiểu là các quỹ đầu tư đảm nhận việc đàm phán cũng như duy trì những vòng đầu tư. Bên cạnh đó, có một số tình huống lead investor là các nhà đầu tư rót vốn nhiều nhất ở một vòng đầu tư.
Follow Investor
Follow Investor là thuật ngữ dùng để chỉ những nhà đầu tư chỉ góp vốn cho dự án mà không có sự tác động lớn đến chiến lược, quyết định của dự án giống như strategic investor hay lead investor. Họ đơn thuần chỉ gia nhập đầu tư cho startup.
Bootstrapping
Bootstrapping được biết là phương thức những nhà khởi nghiệp dùng nguồn vốn của chính họ để duy trì dự án. Trước đó, bootstrapping thường được ứng dụng vào những vòng pre-seed, tuy nhiên hiện nay thì vòng pre-seed đã bắt đầu có sự tham gia của nhiều quỹ đầu tư.
M&A (Merger & Acquisition)
M&A là mô hình sáp nhập hai công ty cùng quyền điều hành được giữ bởi một trong hai doanh nghiệp sáp nhập. Chẳng hạn như Solscan đã được sáp nhập và Etherscan nắm quyền điều hành.
Xem thêm:
So sánh Decentralized Storage và lưu trữ truyền thống: Điều bạn cần biết
Vai trò của Distributed Validator Technology trong hệ sinh thái Ethereum
Kết luận
Funding round là gì? Đây là một phần quan trọng trong quá trình phát triển của các dự án crypto, mở ra cơ hội đầu tư tiềm năng cho cả tổ chức và cá nhân. Tuy nhiên để tham gia hiệu quả, nhà đầu tư cần hiểu rõ từng vòng gọi vốn, theo dõi kỹ thông tin từ dự án và đánh giá rủi ro cẩn thận. Việc chuẩn bị kiến thức và chiến lược sẽ giúp bạn tận dụng tốt các cơ hội sinh lời. Bạn đã từng tham gia vòng gọi vốn nào chưa? Cùng chia sẻ kinh nghiệm và góc nhìn của bạn nhé!
Tôi là Phùng Cảnh Lang, với hơn 5 năm kinh nghiệm trong thị trường Crypto, tôi hy vọng những bài viết của mình thật sự hữu ích với bạn. Là một người từng trải, tôi rất mong khi ai đó gia nhập vào thị trường Crypto hãy nên trang bị đầy đủ kiến thức, vì đây là đầu tư không phải một canh bạc may rủi.